Esmer Gül

Tarihimizde eşi benzeri görülmeyen bir dönem olanLale Devri’ne son veren ihtilal… Halkın karıştığı isyanın hazırlanışı oldukça acayiptir. Askeriyenin bu ihtilalin başlangıcına hiçbir dahli yoktur. Görmekteyiz ki eğlence konfor ve sefahat düşkünlüğü iktidarları sağırlaştırmakta ve ahalinin hislerini doğru anlamalarını zorlaştırmaktadır. Bu da iktidarın sonunu getirmektedir. Ziya Şakir bu büyük tarihî romanında bir yandan Deli Veli lakaplı bir kabadayıyı ve sevdalısı Habeşi bir çengi kızın (Esmer Gül’ün) saraylara uzanan hikâyesini anlatırken diğer yandanPatrona Halil’i veetrafında topladığı halktan insanlarla yapılan isyanı adım adım aktarıyor.